دوره رواندرمانی گروهی تحلیلی ۱۴۰۵
دوره رواندرمانی گروهی تحلیلی
Group Analytic Psychotherapy
آغاز آموزش حرفهای رواندرمانی گروهی تحلیلی
درک و درمان فرایندهای ناهشیار فردی، بینفردی و اجتماعی در بستر گروه، بر پایه روانکاوی و گروهکاوی معاصر.
برنامهای تخصصی برای درمانگران حوزه سلامت روان که با تلفیق آموزش نظری، تجربه گروهی، بحث بالینی، سوپرویژن و کار عملی، ظرفیت هدایت و درمان گروههای تحلیلی را پرورش میدهد.
معرفی دوره
دوره رواندرمانی گروهی تحلیلی یکی از برنامههای تخصصی مرکز روانتحلیلی ایرانیان (IRCP) است که با هدف آموزش نظاممند نظریه و روش رواندرمانی گروهی تحلیلی طراحی شده است.
این دوره، تحول اندیشه گروهی را از صورتبندیهای اولیه روانکاوی در آثار فروید و دیگر متفکران آغازین، تا نظریه میدان لوین، پویاییهای گروهی بیون، الگوی ماتریکس فولکس و دیدگاههای معاصر درباره گروهستیزی، ناهشیار اجتماعی و تأثیر فرهنگ بر کارکرد گروه دنبال میکند.
شرکتکنندگان در طول دوره میآموزند که گروه را نه صرفاً مجموعهای از افراد، بلکه بهمثابه یک نظام روانی و ارتباطی زنده در نظر بگیرند؛ نظامی که در آن تجربههای فردی، روابط بینفردی، انتقال، همانندسازی فرافکنانه، ساختارهای اجتماعی و فرایندهای ناهشیار مشترک، بهطور همزمان حضور دارند.
در بخشهای بالینی دوره، موضوعاتی مانند طراحی و تشکیل گروه، ارزیابی و انتخاب اعضا، تنظیم چارچوب، نقش رهبر یا هدایتکننده گروه، مشاهده فرایند گروهی، تفسیر، انتقال و انتقال متقابل و سازوکارهای تغییر در گروههای تحلیلی بررسی میشوند. این محورها بهطور مشخص در بخش دوم برنامه آموزشی دوره آمدهاند.
چرا این دوره؟
رواندرمانی گروهی تنها به معنای حضور چند بیمار در یک فضای مشترک نیست. گروه، میدان پیچیدهای از ارتباط، اضطراب، تعلق، رقابت، سکوت، طرد، همانندسازی، انتقال و تجربههای ناهشیار مشترک است.
درمانگر گروه باید بتواند همزمان به تجربه هر عضو، روابط میان اعضا و فرایند «گروه بهمثابه یک کل» توجه کند. او همچنین باید ظرفیت شنیدن سطوح آشکار و پنهان ارتباط، تحمل تنشهای گروهی و تبدیل تجربههای پراکنده به امکان تفکر و گفتوگو را پرورش دهد.
این دوره با پیوند میان نظریه و تجربه بالینی، به درمانگران کمک میکند تا گروه را بهعنوان یک ماتریکس روانی و اجتماعی درک کنند و توانایی خود را برای تشکیل، هدایت، مشاهده و درمان گروههای تحلیلی بهصورت تدریجی و نظاممند توسعه دهند.
ویژگیهای دوره
آموزش نظاممند رواندرمانی گروهی تحلیلی
مبتنی بر روانکاوی، نظریه میدان و سنت گروهکاوی فولکسی
مطالعه تحول نظریه گروه از فروید، لوین و بیون تا فولکس و دیدگاههای معاصر
تلفیق آموزش نظری، مطالعه متون، تجربه گروهی و تفکر بالینی
آموزش طراحی، تشکیل و هدایت گروه تحلیلی
توجه همزمان به فرد، روابط بینفردی و گروه بهمثابه یک کل
بررسی ناهشیار اجتماعی و تأثیر فرهنگ بر فرایندهای گروهی
تأکید بر رشد تدریجی هویت حرفهای درمانگر گروه
استفاده از یادداشتهای تأملی برای پیوند میان نظریه و تجربه فرایند گروهی
ساختار آموزشی
آموزش نظری
جلسات تئوری و کاربردی
سمینارهای بالینی
مطالعه هفتگی متون تخصصی
بحث و تحلیل فرایند گروه
تجربه و مشاهده گروهی
ارائه و بحث مورد
یادداشت تأملی درباره پیوند نظریه و تجربه گروه
سوپرویژن بالینی
محورهای آموزشی
برنامه آموزشی دوره موضوعات متنوعی را در چهار حوزه اصلی دنبال میکند:
مبانی نظری رواندرمانی گروهی تحلیلی
روانکاوی فردی و گذار به گروهکاوی
روانشناسی گروه در اندیشه فروید
ریشههای تاریخی تفکر درباره گروه
نظریه میدان کورت لوین
تجربه گروه و مفروضات اساسی در نظریه بیون
گروهکاوی و الگوی ماتریکس در اندیشه فولکس
گروه بهمثابه یک کل
ذهن گروهی و رابطه آن با جهان روانی فرد
گروهستیزی یا Anti-Group
ناهشیار اجتماعی و فرهنگی
تفاوتهای فرهنگی در کارکرد گروهها
ویژگیها و پویاییهای گروه در بستر فرهنگی ایران
برنامه مقدماتی دوره، بهطور مشخص از روانشناسی گروه فروید، نظریه میدان لوین، آثار بیون و ماتریکس فولکس عبور میکند و سپس به ناهشیار اجتماعی و تفاوتهای فرهنگی میرسد.
تجربه، ارتباط و زبان گروه
پدیدارشناسی حضور در گروه
تجربه فرد از قرارگرفتن در جمع
ابعاد ارتباطی، تأملی و ترمیمی رواندرمانی گروهی
ساختار، فرایند و محتوای گروه
تکگویی، گفتوگو و گفتمان در گروه
گفتار و سکوت در رواندرمانی گروهی
رِزونانس و بازتاب تجربه میان اعضای گروه
شکلگیری معنای مشترک
رشد فردی و رشد گروهی
عوامل درمانی در رواندرمانی گروهی
بخش نخست سیلابس، پدیدارشناسی گروه، ابعاد ارتباطی و تأملی، زبان گروه، گفتار و سکوت و عوامل درمانی را بهعنوان محورهای اصلی معرفی میکند.
تشکیل، طراحی و هدایت گروه
برنامهریزی و تشکیل گروه تحلیلی
چارچوب، مرزها و قرارداد درمانی
مدیریت پویای چارچوب یا Dynamic Administration
ارزیابی اولیه متقاضیان
انتخاب و آمادهسازی اعضای گروه
ترکیب اعضا و ساختار گروه
شکلگیری و توسعه ماتریکس گروهی
نقش اقتدار، رهبری و مسئولیت در گروه
نقش هدایتکننده یا Group Conductor
درمانگر بهعنوان تشکیلدهنده، درمانگر و عضو گروه
حضور و جایگاه درمانگر در ماتریکس گروه
سیلابس بالینی دوره، برنامهریزی فضای درمان، مدیریت مرزها، ارزیابی و انتخاب بیمار، ترکیب گروه و نقش رهبر یا Conductor را بهصورت مستقل پوشش میدهد.
تکنیک و فرایند بالینی
مشاهده و خواندن فرایند گروه
تمایز میان ساختار، فرایند و محتوای گروه
شنیدن ارتباطات آشکار و ناهشیار
وظایف و تکنیکهای درمانگر گروه
ایجاد و حفظ فضای تحلیلی
کار با گفتار، سکوت و ارتباط غیرمستقیم
هنر تفسیر در گروهکاوی
تفسیر فردمحور، رابطهمحور و گروهمحور
رِزونانس و دسترسی به فرایندهای ناهشیار مشترک
انتقال و انتقال متقابل در گروه
فرافکنی و همانندسازی فرافکنانه
کار با مقاومتهای فردی و گروهی
توجه به نشانههای فرد در بافت گروه
سازوکارهای تغییر در گروههای تحلیلی
پیوند نظریه با موقعیتهای واقعی بالینی
پایان و ارزیابی فرایند درمان گروهی
در جلسات پیشرفته، خواندن فرایند گروه، تکنیک درمانگر، تفسیر، رزونانس، حضور درمانگر در ماتریکس، سازوکارهای تغییر و کار با انتقال و همانندسازی فرافکنانه آموزش داده میشود.
این محورها از سیلابس رسمی دوره و منابع آموزشی آن استخراج و برای ارائه عمومی دستهبندی و بازنویسی شدهاند.
مخاطبان دوره
- روانپزشکان
- روانشناسان
- رواندرمانگران حوزه سلامت روان دارای مجوز فعالیت درمانی
- درمانگران دارای تجربه کار بالینی روانپویشی یا روانکاوانه
- فارغالتحصیلان دوره مبانی روانکاوی یا معادل مورد تأیید مرکز
- درمانگرانی که قصد دارند فعالیت حرفهای خود را در حوزه رواندرمانی گروهی تحلیلی توسعه دهند
شرایط پذیرش
گذراندن دوره مبانی روانکاوی یا معادل مورد تأیید مرکز
حداقل یک سال رواندرمانی تحلیلی فردی
حداقل یک سال تجربه کار بالینی تحلیلی تحت سوپرویژن
موفقیت در مصاحبه علمی و پذیرش توسط کمیته آموزشی
تعهد به مطالعه منظم متون و مشارکت فعال در سمینارها
تعهد به حضور منظم در برنامه آموزشی، تجربه گروهی و سوپرویژن
این شرایط مستقیماً در سیلابس دوره شامل پایان Foundation Year، حداقل یک سال درمان تحلیلی فردی، حداقل یک سال کار بالینی تحلیلی تحت سوپرویژن و مصاحبه پذیرش ذکر شدهاند.
هزینه رواندرمانی تحلیلی فردی در شهریه دوره لحاظ نشده و بهصورت مستقل محاسبه میشود.
جزئیات مربوط به تعداد بیماران تحت سوپرویژن، هزینه سوپرویژن و الزامات تجربه گروهی باید مطابق مقررات نهایی دوره و پس از تأیید کمیته آموزشی در این بخش درج شود.
گروه آموزشی دوره رواندرمانی روانکاوانه پویا
مسئولین و ناظرین علمی

دکتر محمد صنعتی
عضو ممتاز رویال کالج روانپزشکان انگلستان
رئیس شاخه ایران WAPD

دکتر مهدیه معین
عضو سابق هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران
عضو انجمن روانکاوی بریتانیا
مدیر سابق برنامه فلوشیپ رواندرمانی دانشگاه علوم پزشکی تهران (TUMS)
هماهنگکننده دوره (Course Coordinator)
دکتر والنتین آرتونیان
روانپزشک و فلوشیپ روان درمانی
رواندرمانگر و گروه درمانگر تحلیلی
